Luật việt vị là một trong những quy định cơ bản của bóng đá, tác động trực tiếp đến cách triển khai tấn công, di chuyển của tiền đạo và việc ăn mừng bàn thắng. Chỉ một khoảnh khắc di chuyển thiếu thời điểm cũng có thể khiến đội bóng bỏ lỡ cơ hội ghi bàn. Để theo dõi trận đấu tốt hơn, vui lòng theo dõi nội dung dưới đây của 23WIN3.
Luật Việt Vị Là Gì?
Luật việt vị được quy định ở Điều 11 trong bộ Luật Bóng đá do Hội đồng Luật bóng đá quốc tế (IFAB) soạn thảo. Quy định trên nhằm điều chỉnh vị trí tham gia tấn công của cầu thủ, hạn chế tình trạng một người luôn đứng đợi sát cầu môn đối phương nhằm nhận bóng và giành ưu thế không phù hợp.
Theo luật, cầu thủ đạt vị trí việt vị khi đồng thời thoả mãn các điều kiện: đứng trên phần sân đối phương, không tính đường giữa sân và có phần đầu, thân người hoặc bàn chân sát đường biên ngang đối phương hơn quả bóng và cầu thủ đối phương ghi bàn. Tay và cánh tay không được trừ khi xác định vị trí này, trừ đối với thủ môn.
Tuy nhiên, đứng tại vị trí việt vị không đồng nghĩa với mắc lỗi việt vị. Cầu thủ sẽ bị phạt khi tham gia đóng góp vào tình huống bóng theo đúng cách được quy định tại luật. Đây là yếu tố then chốt để xác định một vị trí đứng hợp pháp với tình huống việt vị thật sự.
Cách Xác Định Lỗi Luật Việt Vị Trong Thi Đấu Bóng Đá
Để xác định một tình huống luật việt vị, trọng tài sẽ xem xét vị trí của cầu thủ tấn công ở thời điểm đồng đội chơi hoặc chạm bóng, sau đó xem xét mức độ tham gia của cầu thủ tấn công ở tình huống việt vị.
Xác Định Vị Trí Cầu Thủ Ở Thời Điểm Chuyền Bóng
Theo Luật việt vị, thời điểm đồng đội chạm bóng hoặc thực hiện đường chuyền là cơ sở quan trọng để xác định vị trí việt vị. Trọng tài không những xem xét vị trí cầu thủ nhận bóng mà còn phải quan sát vị trí của cầu thủ ở thời điểm bóng được chơi.
Nếu tiền đạo đứng ngang bằng với cầu thủ đối phương thứ ba hoặc ngang bằng với hai cầu thủ đối phương kế tiếp, người ấy không bị coi là ở vị trí việt vị theo quy định hiện hành. Ngoài ra, cầu thủ đứng bên phần sân nhà cũng không bị xem là ở vị trí việt vị, kể cả vị trí của hàng phòng ngự đối phương.
Xác Định Cầu Thủ Có Tham Gia Tích Cực Vào Tình Huống Bóng Hay Là Không
Sau khi xác định vị trí, trọng tài kiểm tra liệu cầu thủ có thật sự tham gia vào pha bóng hay không. Một cầu thủ có vị trí vi phạm Luật việt vị có thể bị phạt theo các trường hợp cụ thể sau:
- Can thiệp vào pha bóng: Trực tiếp chơi hoặc chạm bóng được đồng đội chuyền hay chạm trước đó.
- Cản trở đối phương: Hạn chế tầm quan sát của đối phương hoặc thực hiện hành vi khiến đối phương khó chơi hay có khả năng chơi bóng.
- Giành ưu thế từ vị trí việt vị: Chơi bóng hoặc làm tác động lên đối phương sau khi bóng nảy ra, thay đổi hướng từ khung thành, xà ngang hoặc được đối phương cứu thua theo các điều kiện quy định.
Do đó, không thể nào chỉ quan sát vị trí của tiền đạo trên sân mà nhận định có lỗi. Quyết định việt vị tuỳ thuộc theo diễn tiến thực tế của tình huống và mức độ tham gia của cầu thủ.
Luật Việt Vị Những Trường Hợp Không Bị Xử Phạt
Không phải tất cả tình huống cầu thủ đứng sát khung thành đối phương đều dẫn đến lỗi việt vị. Luật việt vị bóng đá quy định một vài trường hợp ngoại lệ rõ ràng.
Nhận Bóng Trực Tiếp Từ Quả Phát Bóng Lên
Cầu thủ không bị phạt việt vị nếu nhận bóng trực tiếp từ quả phát bóng lên của đồng đội đối phương. Vì vậy, một đường phát bóng dài xuyên thủng hàng phòng ngự đối phương cũng có thể hợp lệ, miễn sao tình huống thực hiện đúng quy định.
Tình Huống Nhận Bóng Từ Pha Ném Biên
Theo Điều 11 Luật việt vị, cầu thủ nhận bóng trực tiếp từ quả ném biên không bị phạt việt vị, ngay cả khi đang đứng ở vị trí có vẻ vượt lên trên hàng phòng ngự đối phương. Đây là ngoại lệ hay được đề cập nhất khi xem xét những tình huống đưa bóng thẳng vào vùng tấn công.
Cầu Thủ Nhận Bóng Trực Tiếp Và Quả Phạt Góc
Tương tự quả phát bóng trực tiếp và quả ném biên, cầu thủ nhận bóng trực tiếp và quả phạt góc không bị phạt việt vị. Tuy nhiên, sau khi quả phạt góc được thực hiện, thì đường chuyền kế tiếp cũng phải áp dụng quy định việt vị thông thường.
Những ngoại lệ trên được thực hiện khi cầu thủ nhận bóng trực tiếp hoặc tình huống khởi động trong trận đấu tương ứng. Nếu bóng được một đồng đội chạm hoặc chuyền ngay sau đó, trọng tài sẽ xác định tình huống theo luật việt vị bình thường.
Kết Luận
Luật việt vị không những căn cứ trên tình huống tiền đạo đứng trước hay là sau hàng phòng ngự, mà còn xem xét thời điểm đồng đội chơi bóng và mức độ tham gia của cầu thủ vào tình huống. Nắm vững Điều 11, các trường hợp ngoại lệ cùng hoạt động của VAR sẽ hỗ trợ người xem theo dõi trận đấu thuận tiện hơn bao giờ hết. Đồng thời giải thích vì sao một bàn thắng được thừa nhận hoặc bị bác bỏ.
